G-type hoofdreeksster SUN
Zon
Eén ster, een heel stelsel van werelden
De Zon is een G-type hoofdreeksster die ongeveer 99,86% van de massa van het zonnestelsel bevat. Kernfusie in haar kern levert licht en warmte, terwijl haar zwaartekracht de planeten in hun banen houdt.
- Gemiddelde straal
- 696.340 km
- Rotatieperiode
- 25,40 d
01 / Overzicht
Maak kennis met Zon
De zwaartekracht van de Zon houdt de planeten in hun baan en levert de energie die het klimaat en het meeste leven op Aarde aandrijft. Haar schijnbaar rustige schijf verbergt voortdurende kernfusie, een veranderlijk oppervlak en een rusteloze atmosfeer. Het bestuderen van onze dichtstbijzijnde ster onthult ook de ruimteomgeving rond de Aarde.
Van de kern naar het zichtbare oppervlak
De Zon bestaat voornamelijk uit waterstof en helium. Warmte en druk in haar kern zorgen voor kernfusie van waterstof, waarbij energie vrijkomt die door de stralings- en convectiezone reist alvorens uit de fotosfeer te ontsnappen. Dit zichtbare oppervlak is geen vaste schil: het granulaire patroon weerspiegelt heet materiaal dat opstijgt, afkoelt en weer wegzakt.
Hoe zonnemagnetisme de Aarde bereikt
Zonnevlekken, zonnevlammen en coronale massa-ejecties hangen samen met magnetische activiteit. De zonnewind voert geladen deeltjes naar buiten; interacties met het aardmagnetisch veld en de bovenste atmosfeer wekken poollicht op. Hevige zonneactiviteit kan tevens satellieten en radiocommunicatie verstoren, wat de fysica van een ster verbindt met de technologie op Aarde.
02 / Belangrijke gegevens
Kernparameters
- Gemiddelde straal
- 696.340 km
- Gemiddelde afstand tot de Zon
- —
- Omlooptijd
- —
- Rotatieperiode
- 25,40 d
- Natuurlijke satelliet
- —
- Hoofdsamenstelling
- Waterstof en helium
- Fotosfeertemperatuur (ca.)
- 5,500 °C
- Kerntemperatuur (ca.)
- 15 miljoen °C
- Energiebron
- Waterstoffusie
Gegevens en rekennotities
Stralen zijn gemiddelde waarden; baangegevens beschrijven de schaal en beweging van elke wereld.
03 / Verder lezen
Van dichterbij bekeken
Structuur en energie10
De Zon is een ster die energie opwekt door kernfusie in haar kern.
De zonne-kern fuseert waterstof tot helium, waarbij een klein beetje massa in energie wordt omgezet.
De Zon bevat ongeveer 99,8% van de totale massa van het zonnestelsel.
Het zichtbare oppervlak van de Zon heeft een temperatuur van ongeveer 5.500 °C.
De kerntemperatuur van de Zon is ongeveer 15 miljoen °C.
De zichtbare oppervlaktelaag van de Zon heet de fotosfeer en is geen vaste grond.
De Zon bestaat voornamelijk uit waterstof en helium.
Een prisma ontleedt zonlicht in een spectrum; spectraallijnen onthullen de chemische samenstelling.
Granulatie op de fotosfeer hangt samen met convectie nabij het oppervlak.
Binnen in de Zon bevinden zich een stralings- en een convectiezone die energie op verschillende manieren naar buiten transporteren.
Zonneactiviteit9
De buitenste atmosfeer van de Zon, de corona, kan miljoenen graden Celsius bereiken.
Tijdens een totale zonsverduistering is de felle fotosfeer bedekt en wordt de corona zichtbaar.
Zonnevlekken zijn koelere, sterk magnetische gebieden, maar nog altijd verzengend heet.
Zonneactiviteit volgt een cyclus van ongeveer 11 jaar waarvan de duur varieert.
De Zon is geen star lichaam; gebieden rond de evenaar roteren gewoonlijk sneller dan de polen.
De zonnewind bestaat uit geladen deeltjes die van de Zon wegstromen.
Zonnevlammen stoten plotseling energie uit en kunnen radiocommunicatie op Aarde verstoren.
Coronale massa-ejecties slingeren grote hoeveelheden plasma en magnetisch veld de ruimte in.
Poollicht ontstaat wanneer geladen deeltjes in botsing komen met de bovenste atmosfeer; zonneactiviteit heeft hier invloed op.
Evolutie en het zonnestelsel11
Zonlicht doet er gemiddeld ongeveer 8 minuten en 20 seconden over om de Aarde te bereiken.
De Zon is ongeveer 4,6 miljard jaar oud.
De Zon zal uiteindelijk opzwellen tot een rode reus, maar pas over miljarden jaren.
De Zon is niet zwaar genoeg om haar leven te beëindigen als een kerninstortingssupernova.
De overblijvende compacte kern van de Zon zal uiteindelijk een witte dwerg worden.
Ook de Zon beweegt: zij cirkelt samen met het zonnestelsel om het centrum van de Melkweg.
De Zon doet er iets meer dan 200 miljoen jaar over om één keer om de Melkweg te draaien.
De invloed van de Zon reikt ver voorbij Neptunus; de door zonnewind gevormde reusachtige bel heet de heliosfeer.
Hemellichamen in het zonnestelsel draaien om hun gezamenlijke massamiddelpunt; planeten laten de Zon ook licht wiebelen.
In de ruimte oogt de Zon vrijwel wit; de atmosfeer van de Aarde verandert de kleuren die we zien.
De zwaartekracht van de Zon houdt de acht planeten en vele kleine hemellichamen in een baan om haar heen.
04 / Bronnen
Betrouwbare bronnen
NASA Science — ZonJPL — BaangegevensBeeldcredits
Afbeeldingen herprojecteren en belichten bestaande texturen; het zijn geen live waarnemingen.
Textuurbron：Solar System Scope · Licentie · Gerenderd door ORBIT
Deel dit profiel
Behoud bronvermelding en licentie-informatie bij hergebruik van afbeeldingen. Beeldcredits